Voorkom dat nieuwe producten met nicotine of stoffen die daarop lijken op de Europese markt komen. Die oproep voor een 'market freeze' doet minister Sophie Hermans (Volksgezondheid, VVD) samen met zeven andere EU-lidstaten aan de Europese Commissie. "Zo voorkomen we dat jongeren verslaafd raken aan de vapes van de toekomst", schrijft ze in een brief aan de Tweede Kamer.

De acht landen willen ook verplichte neutrale verpakkingen voor nicotineproducten en een Europees verbod op smaakjes. Bovendien moeten eisen aan sociale media om tabaksreclames te verwijderen worden aangescherpt. Mogelijkheden om de producten uit het buitenland te halen, moeten worden ingeperkt.

In Nederland is het al moeilijker en duurder geworden om aan tabak en vapes te komen. "In omringende landen is de tabak goedkoper en zijn vapes met smaakjes nog toegestaan", merkt Hermans. Daarom wil ze samen optrekken met buurlanden.

Stengere regels

Binnen Nederland wil Hermans regels voor reclame in tabaksspeciaalzaken strenger maken. Vanaf 2032 zijn die zaken de enige plekken waar tabak nog legaal te koop is. Rokers krijgen daardoor in de toekomst veel meer reclame voor nicotineproducten te verduren, verwacht ze.

Volgens toezichthouder NVWA helpt de tabaksindustrie ondernemers om hun speciaalzaken te verbouwen en daarbij reclame te maken voor nicotineproducten. Daarmee zouden "aanzienlijke bedragen gemoeid zijn".

Sommige andere binnenlandse maatregelen ziet de minister niet zitten. Een minimale afstand tussen verkooppunten en scholen zou het in sommige steden onmogelijk kunnen maken om tabak te verkopen, en daarmee illegale verkoop in de hand werken.