Ik heb burgemeester Carola Schouten hoog zitten. Maar ik begreep niets van haar belofte om te gaan abseilen van de Euromast als de opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen hoger is dan de vorige keer. Wat een infantiele actie is dit, zeg! Is dit een antwoord op de beschamend lage verkiezingsopkomsten in de tweede stad van Nederland?
Zuid spant helemaal de kroon; in de arme wijken van dat stadsdeel zit de opkomst al jaren tussen de 20% en 30%. Had het niet mooi geweest als NPRZ van meet af aan zodanig aan de empowerment van de bewoners was gaan werken dat ze de kansen zien van een levende democratie? In plaats daarvan heeft Marco Pastors van dit stadsdeel zijn persoonlijk Pyongyang aan de Maas gemaakt. Er wordt in de Gemeenteraad heel wat gemord over zijn aanpak maar dat heeft geen enkele invloed op het beleid. Want door de lage opkomst bij de verkiezingen in de NPRZ-wijken zijn de bewoners heel slecht vertegenwoordigd. Tegenmacht ontbreekt.
Niets in te brengen
Het NPRZ begon in 2012 veelbelovend met een bewonerstop waar zo'n 1000 Zuiderlingen zich uitspraken over de toekomst van Zuid. Die top was trouwens niet het initiatief van Marco Pastors maar een voorwaarde van de rijksoverheid voor steun aan het NPRZ. Het is ook niet bekend wat er met de uitkomsten ervan gebeurd is. Maar wel dat sinds die top de bewoners niet meer zijn geraadpleegd, en 'dat was een bewuste keus', zo stelde Pastors 10 jaar later in een interview. Daarbij kondigde hij een nieuwe bewonerstop aan en dat werd een compleet fiasco. Er kwamen hooguit 100 mensen op af maar dat waren overwegend ambtenaren, professionals en andersoortige functionarissen; gewone bewoners waren veruit in de minderheid.
Het kan anders
Hoe anders de aanpak van het Nationaal Programma Heerlen Noord, zo'n 200 kilometer stroomopwaarts. Daar beschouwt directeur Ron Meijer de bewoners als eigenaar van het programma en zet hij alles op alles dat ze dat ook zo beleven. Gemakkelijk is dat niet maar geen middel blijft onbenut om de bewoners zelf aan zet te laten zijn als het gaat om hun toekomst. Kom daar op Zuid eens om. De bewoners zijn opgescheept met een directeur die met een stalen gezicht stelt dat “wij niet doen wat ouders willen, maar wat wij vinden dat zij zouden moeten willen”. Dit om te rechtvaardigen dat de kinderen worden verplicht tot de leertijduitbreiding van 10 uur in de week. Beter dan met deze uitspraak kan het democratisch tekort van het NPRZ niet geïllustreerd. Net als het pedagogisch tekort want het is zeer de vraag of de kinderen daadwerkelijk gebaat zijn met deze verplichting, die in elk geval juridisch niet door de beugel kan.
Autocratische aanpak
Ik belicht Zuid omdat ik zelf op Feijenoord woon en omdat de burgemeester ook voorzitter is van het bestuur van het NPRZ. De club dus die de democratie op Zuid om zeep geholpen heeft. Heeft ze enig idee van de volstrekt autocratische aanpak van dit programma, en hoe dat van invloed is op het vertrouwen van de bewoners in de politiek en in verkiezingen? Ik weet niet of een democratischer opzet van het NPRZ geleid had tot een betere opkomst in de arme wijken van Zuid. Maar zeker is wel dat het NPRZ het bepaald niet bevorderd heeft. Hou jij ze arm, dan hou ik ze dom, dat is een passend motto voor de aanpak van het NPRZ.
Misplaatste actie
Het democratisch tekort op Zuid is een fors probleem; ik heb het zelf aan den lijve ondervonden. Tegen die achtergrond is de abseil-actie van de burgemeester volstrekt misplaatst. Zouden er werkelijk Rotterdammers zijn die daardoor besluiten alsnog de gang naar het stembureau te maken? Het zal zeker voor de bewoners van Zuid geen ene moer uitmaken.
Desondanks heb ik de burgemeester hoog zitten.